چرك نويس

آنا آخماتوا (1966-1889 )

cherkneveshteha — Wed, 12 Mar 2008 21:01:18 GMT

آنا اخماتوا اولین مجموعه شعرش به نام شامگاه رادر سال 1912 منتشر کرد. 1914 دومین مجموعه شعرش تسبیح منتشر می شود. 1941 اوٌلین محاصرۀ لنینگراد توسط ارتش آلمان را تجربه می کند و به همراه تنی چند از چهره های فرهنگی آن زمان به تاشکند نقل مکان می کند. جنگ در موقعیت شعری او تاثیر می گذارد و شعرهایی مهین پرستانه می سراید.

شعرهای عاشقانه ی او رئالیستی و دو یا چند صدائی است.درشعرهای عاشقانه اش همیشه تنشی بین( من) وتو( ما) و (آنها) بین زن ومرد بین شاعر وزمانه اش وجود دارد .

درسا ل 1966 آخما توا جهان را ترک می گو ید.

به یاد بود نوزدهم ژوئن 1914

صد سا ل پیرشد یم

ظرف یک ساعت اتفاق افتاده بود

تابستان کوتاه پایان یافت

و دشتهای تازه شخم زده دود شد و هوا رفت

ناگهان د یوار شعله ور شد

وجرینگ جربنگ نقرۀ گریه ها به پرواز در آمد

چهره ام را پنهان کردم وآرزو کردم

ایکاش قبل از اوٌلین نبردها مرده بودم

مثل یک بار سنگین اضا فی

آواز واشتیاق را ازحافظه ها خط زد

رهبر فرموده بود که این

وحشتناک ترین خاطرۀ دفتر خاطرات باشد
1916

....

معروفیت دود است

هرگز آرزوی مشهورشد ن ندا شته ام

کسانی را که دوست دا شته ام

نزد من خوشبخت بوده اند

یکی از آنها د ر قید حیات است

ودیوانه وا ر به دوستش عشق می ورزد

و دیگری مجسمٌه ای از مفرغ شده است

در میدانی پوشیده از برف...

از ریچارد براتیگان

cherkneveshteha — Sat, 26 Jan 2008 14:54:18 GMT

شعر عشق

فوق العاده ست كه صبح،

تنهاي تنها بيدار شوي

و مجبور نباشي به كسي تلفن بزني

كه دوستش داري،وقتي ديگر دوستش نداري...

من در قرن بيستم زندگي مي كنم

من در قرن بيستم زندگي مي كنم

و تو كنار من دراز كشيده اي.

وقتي خوابت مي آمد غمگين بودي،

كاري از دست من بر نمي آمد.

صورتت آنقدر زيباست كه

نمي توانم از وصفش دست بردارم،

و وقتي خوابي، براي خوشحال كردنت

کاری نمی توانم بکنم...

سوراخ های کوچک

بعد از جنگ جهاني دوم

آدم هاي ثروتمند

دنبال سوراخ هاي كوچك مي گردند

مواظب سوراخ هاي كوچك در پشتمان باشيم....

بدون شرح

cherkneveshteha — Fri, 04 Jan 2008 21:56:10 GMT

آفتاب به ستيغ كوه

نمي رسد.

باد وزيدن مي گيرد...

شايد باران تندتر از هميشه ببارد...

گنجشك ها كه چتر ندارند...

غصه ام مي گيرد.

شيلان

اينجا

cherkneveshteha — Wed, 02 Jan 2008 15:01:18 GMT

چطوري بايد شروع كنم؟هميشه شروع كردن سخت تر از تموم كردن بوده برام.آدم وقتي يه كاري يا يه چيزي رو شروع مي كنه تا بياد و بهش عادت كنه كلي طول مي كشه.من هم كه مدت هاست از آخرين باري كه نوشتم مي گذره...يه زماني وهم سبزم«1» شده بود دفترچه ي يادداشت هاي پراكنده اي كه كلي مايه ي دلخوشيم بود.وقتي فيلتر شد به كلي بريدم از نوشتن توي دنياي مجازي...اما دوباره برگشتم باچرك نويسي كه چرك نوشته هام رو توي خودش جا مي كنه.شايد زياد طول نكشه اينم دوباره فيلتر شه.اما من چيزي نگفته بودم كه ...فقط گفته بودم: اينجا ايران است...همين!

الانم مي گم،اينجا ايرانه و ما داريم اينجا اداي زنده ها رو در مياريم و فكر مي كنيم كه اسم اين ادا درآوردن زندگيه!همه ي ما ايراني ها(البته منهاي بادمجون دور قاب چين ها) بازيگران بي استعدادي هستيم كه خيلي زود از نقشي كه بهمون به اجبار سپرده شده به تنگ ميايم و مي ريم توي كما...جبر، زور ،اختناق...شما حناق نگرفتيد؟ من كه نفس هاي آخرمه...

اينجا بايد همه چيز رو به زور تحمل كرد،از خانواده گرفته (كه اون ورآبي ها فكر مي كنن بنياد محكم و مقدسيه)...تاآدمهاي دور وبر وجامعه و شغل و همه چيز... همه چيز!اگه نتوني تحمل كني و به تنگ بياي بايد سرت رو بزاري و بميري...خيلي ساده!اگه صداي كسي هم دربياد كه بند 209 اوين جاش ميشه(البته اگه ديگه جايي مونده باشه)...خلاصه اينجاايران كه هست هيچ، من هم يك دختر ايراني هستم! بعضي وقتها مرز ترا‍ژدي و كمدي يك تار مو بيشتر نيست!

گاهي اونقدر آروزهامون ساده و ممكن مي شن كه گريه ام مي گيره،چون حتي اون ساده هاشونم برآورده كردنشون مقدور نيستند...مگه واسه عده اي.آرزوهاي ساده اي كه رسيدن بهشون فقط كمي تلاش خود آدم رو مي خواد. من مي بينم ...دارم به چشم خودم مي بينم كه مي تونم سعي كنم،اما اين كارو نمي كنم.توانش رو دارم، ولي نمي كنم، چون نهايتا به همين نقطه اول مي رسم،به همين جمله ي كوتاه، خبري و ملال آور كه : اينجا ايران است.تنها در صورتي مي توني از اينكه تابعيت ايران را داري لذت ببري كه اونقدر پول داشته باشي كه ديگه غمت نباشه و ياد تابعيت و مملكت و مردمي كه هنوز توي عصرجاهليت زندگي ميكنندو جنسيتي كه در سايه ي تابعيتت مشكلاتت رو دوبرابر مي كنه، نيفتي!من برعكس عقيده ي خيلي ها، معتقدم اين كشورهاي اروپايي و آمريكا نيستند كه متفاوتند. اونها خيلي عادي اند.بلكه اين ايران و زندگي كردن در ايرانه كه تفاوت محسوسي با اونجا داره.

اينجا زندگي كردن عجب شهامتي مي خوادو تحمل كردن چه استقامتي...

حرف زياده و حوصله براي نوشتن كم...

بوي تعفن مي دهد اينجا...

بوي تعفن مي دهد اين خاك

بوي تعفن مي دهد اين چاي!...

چاي را كه سرمي كشم،چيزي از من كم نمي شود

جز كمي خورده آهن كه سرگيجه هايم را دوچندان مي كند !

و مي بردم به اقيانوسي از تهوع...

و تپش هايي نا موزون از جانب قلب پكيده اي...

كاش بالا بياورم اين بوي موزي را

و خالي شوم از زمان وبه پرواز درآيم در خلاء...

آه كاش بالا بياورم اين لعنتي را...افكار احمقانه رهايي را...

پرواز را،دود را ، چاي را، هوا را...

خودم را...«2 »

پانوشت:

1-لينك مطالب وبلاگ قبليم رو ميزارم،واسه روز مبادا !

2- شعر از نارين محمدي،كتاب سكوت خاكستري

cherkneveshteha — Sat, 08 Dec 2007 18:10:20 GMT

هيچ وقت چيزی نخواهم شد
نمی‌توانم بخواهم چيزی باشم
با این‌همه، همه‌ی رویاهای جهان در من‌است.

پنجره‌های اتاق‌ام
اتاق ِ يکی از ميليون‌ها نفری‌است در جهان که هیچ کس چیزی از او نمی‌داند
(و اگر هم بدانند، چه چیزی را می‌دانند؟)
شما پنجره‌های باز به راز ِ خیابانی که مردم همیشه از آن می‌گذرند ،
خیابانی دور از دسترس هر ذهنی،
واقعی، عجیب واقعی، مشخص، مشخص بی آن که خود بداند
با راز چیزهای زیر سنگ‌ها و موجودات‌اش
با مرگی که دیوارها را نمناک و موی انسان را سفید می‌کند.
با سرنوشتی که قطار همه چیز را در شیب جاده‌ی هیچ می‌راند

امروز چنان درهم شکسته‌ام که گویی حقیقت را می‌دانستم
امروز چنان هوشيارم که گويی در آستانه‌ی مرگ بوده‌ام
گویی هیچ رابطه‌ای با اشیاء نداشته‌ام جز وداع ،
این خانه و این طرف خیابان، واگن‌های یک قطار می‌شوند،
با صدای سوتی که در سرم صفیر می‌کشد، می‌روند
و با زلزله‌ی عصب‌ها و تق تق استخوان‌هایم، گویی می‌رویم

امروز سردرگم‌ام،
مثل کسی که به چیزی فکر می‌کند، می‌یابد و از یاد می‌برد
بین قولی که به تنباکو فروش آن دست خیابان داده‌ام
- واقعیت جهان بیرون -
و حس‌ام که می‌گوید همه چیز فقط رویااست
-واقعیت جهان درون-
نصف شده‌ام

شکست خورده در همه چیز
چون آرزویی نداشتم شاید در هیچ شکست خورده ام
از دست هر چه که به من آموختند خلاص شدم
از پنجره‌ی پشت خانه‌ام گريختم
به روستاها، با نقشه‌های بزرگ در سرم.
اما جز ‌درخت‌ و علف زار چيزی نيافتم
و اگرمردمی هم بودند، شبیه هم بودند
از پشت ِپنجره کنار می‌روم و می‌نشينم روی صندلی.
حالا باید به چه چيزی فکرکنم؟

چه می‌دانم چه خواهم شد، من که نمی‌دانم که‌ام؟
همانی هستم آیا که فکر می‌کنم؟
فکر می‌کنم اما، چيزهایی باشم بی‌شمار.
و بی‌شمارند آن‌ها که فکر می‌کنند بی‌شمار هستند،
آنقدر بی‌شمار که شماره نمی‌شوند
نابغه؟
همین حالا هزاران ذهن مثل من در رويا نابغه‌اند خیال می‌کنند،
کسی چه می‌داند، شايد تاریخ نخواهد حتی یکی را به خاطر بیاورد،
و از بی شمار فتح‌های آینده چیزی جز کود برجا نمی ماند.

...

فرناندو پسوآ. بخشی از شعر دکان تنباکو فروشی

؟

cherkneveshteha — Wed, 05 Dec 2007 20:22:59 GMT

آیا در این دیار کسی هست که هنوز

از آشنا شدن با چهره ی فنا شده ی خویش

وحشت نداشته باشد ؟.....

cherkneveshteha — Wed, 05 Dec 2007 20:14:01 GMT

فکرش رو که می کنم می بینم سکوتم دیگه شورش رو درآورده... اما خوب چیزی هم برای گفتن ندارم .به خلائی رسیدم که هیچ چیز جز بی صدایی و بی رنگی نداره .... فکر نمی کنم قبلاها من تا به این درجه ساکت بوده باشم ... می گن آدم هرچی سنش بالاتر بره بیشتر توی خودش فرو میره . خوب شاید من هم پیرشدم دیگه ...

« گفتم کاش بالها مرا مثل کبوتر می بود تا پرواز کرده راحتی می یافتم . هرآینه به جایی دور می رفتم و در صحرا مأوی می گزیدم . می شتافتم به سوی پناهگاهی از باد تند و طوفان شدید... زیرا که در زمین مشقت وشرارت دیده ام . دنیا به بطالت آبستن شده و ظلم را زائیده است.

از تلخی روح خود سخن می رانم ... از تلخی روح خود سخن می رانم . هنگامی که خاموش بوده ام جانم پوسیده می شد از نعره ای که تمامی روز می زدم . به یاد آور که زندگی من باد است . مانند مرغ صقای صحرا و بوم خرابه ها گردیده ام و چون گنجشک بر پشت بام منفرد نشسته ام . مثل آب ریخته شده ام و مثل آنانی که از قدیم بوده اند و بر مژگانم سایه موت است... مرا ترک کن زیرا روزهایم نفسی است ... مرا ترک کن پیش از آنکه به جایی روم که از آن برگشتن نیست ... به سرزمین تاریکی غلیظ !

خوشا به حال دروگرانی که اکنون کشت را جمع می کنند و دست های ایشان سمبله ها را می چینند! بیایید به آواز کسی که در بیابان بیراه می خواند گوش دهیم . به آواز کسی که آه می کشد و دست های خود را دراز کرده می گوید : وای برمن ...! زیرا که جان من به سبب جراحاتم درمن بیهوش شده است .

وای برما ! زیرا که روز رو به زوال نهاده است و سایه های عصر دراز می شوند وهستی ما چون قفسی که پرازپرندگان باشد از ناله های اسارت لبریز است و در میان ما کسی نیست که بداند تا به کی خواهد بود . موسم بهار گذشت و تابستان تمام شد و ما نجات نیافتیم ! مانند فاخته برای انصاف می نالیم و نیست ...انتظار نورمی کشیم و اینک ظلمت است .» 1

1- فروغ عزیز در: خانه سیاه است .

ناظم حکمت

cherkneveshteha — Mon, 03 Dec 2007 15:03:18 GMT

روزها در گذار خود کوتاه می شوند

باران ها آغاز به باریدن می کنند...

در هایم همه باز در انتظار تو

چرا چنین دیر کرده ای؟

در سفره ام فلفل سبز و نان و نمک

شرابی را که در سبو برایت کنار گذاشته ام

تا نیمه لا جرعه سر می کشم

و به انتظارت می نشینم

چرا چنین دیر کرده ای ؟

اما اینک میوه هایی چون عسل

رسیده و شاداب

از بهنگام چیده نشدن بر خاک خواهند افتاد....

اگر بیش از این دیر کنی .

قهوه

cherkneveshteha — Fri, 06 Jul 2007 20:05:18 GMT

مرد دستی به موهایش می کشد و یقه ی کراواتش را شل می کند ...

زن برای چندمین بار به ساعتش نگاه می کند و نفس عمیقی می کشد ...

مرد از لای دود سیگار به ته مانده ی قهوه در فنجان مقابلش روی میز نگاه می کند ...

زن آخرین جرعه قهوه اش را می خورد و دانه های ریز آن را در دهانش مزمزه می کند ...

مرد محو تماشای فنجان است و متوجه ی خاکستر سیگار که روی میز می ریزد، نمی شود ...

زن دوباره به ساعتش نگاه می کند و آینه اش را درمی آورد وجلوی صورتش می گیرد...

مرد سرش را تقریبا داخل فنجان کرده است و سیگار همچنان لای انگشتانش دود می کند ...

زن موهایش را جلوی آیینه ی جیبی مرتب می کند و چند بار لب هایش را به هم می مالد ...

مرد همچنان که سرش داخل فنجان است فیلتر سیگاررا در زیر سیگاری ، له می کند ...

زن آینه را توی کیفش می گذارد و بلند می شود و نیم نگاه دیگری به ساعتش می کند ...

مرد می افتد داخل فنجان کوچک قهوه ...

زن فنجان مرد را ، تا ته می نوشد ...

مرد ؟...ازسرازیری لزجی ، به کندی سر می خورد ...

زن فنجان را سرجای خودش می گذارد ...

مرد کراوات و جوراب هایش در فنجان ته نشین شده اند ...

زن می رود .

سقوط

cherkneveshteha — Mon, 14 May 2007 21:28:18 GMT

اتاقی بی در . تنها دریچه ای تنگ شاید برای تهویه ... برای آنکه از آنجا بتواند نگاهش را به داخل سر

دهد ،می خواهد روی دو پنجه ی پایش بلند شود . بلند می شود ...اما نگاهش با لبه ای که دریچه را تنگ خود گرفته است تصادف می کند ! از روی پنجه ها پایین میاید ...

دستهایش آویزان شده اند ... آویزان تر از خودش !...

...

آویزان تر از خودم تو هستی ! منتها تفاوت ما این است که من تازه به ادراکش رسیده ام ، ولی تو از مرحله ی ادراک فراتر رفته ای و آگاهانه آویزان بودن وآویزان شدن وآویزان کردن را تجربه می کنی !... گمان می کنم کمی به تو غبطه می خورم ! چرا که من در مرحله ی آویزان شدنم بارها سقوط کرده ام و با هر بار سقوط کردن ، متلاشی شده ام و به بلیارد ها تکه ی مکعبی خرد تبدیل گشته ام ، هر تکه ام به جایی پرت شده ! یادم نمیاید درست به کجاها ...اما فکر می کنم یکی از تکه های مکعبی لب زیرینم را در زیر ناخن های چرک گرفته ی پیرمردی موریتانیایی دیدم ! قضیه به چند سال آینده بر می گردد... درست نمی دانم چند سال ! اما این را می دانم که در خلال این سالها تو هرگز هیچ یک از بلیارد ها تکه ی مکعبی ام را حتی لمس نکرده ای ...!

...

چهارپایه ی کوتاه زواردررفته ای در گوشه ی چشمش جاخوش می کند. کشان کشان آن را زیر دریچه ی دیوار می آورد . هر دو به دیوار تکیه می دهند ... خاکستر سیگار از لای انگشتانش روی چهارپایه می ریزد ... شاید هم روی سرپنجه هایش ! می خواهد روی چهارپایه برود. می رود . ابتدا چشمانش ، بعد بینی اش ، سپس دهانش و به فاصله ی اندکی چانه و گردنش ، از لبه ای که دریچه را تنگ خود دارد ، عبور می کنند ... اما تنها چشمانش آنهم نه خود چشمانش ، نگاهش موفق به لغزیدن از دریچه ی نیمه باز به داخل اتاق می شود .

...

من که تا به حال موفق به لغزیدن نشده ام . اما چرا ،... روی کف کف آلود حمام چند باری لغزیده ام ، ولی طوریم نشده است . تنها چند ناحیه از بدنم متورم و بعد از چند مدت شاید چند سال کبود شده است . اما تو همیشه در حال لغزیدنی ! آنقدر لغزیده ای و می لغزی و به گمانم خواهی لغزید که من فکر می کنم کمی بیشتر از کمی به تو غبطه می خورم ! ... چون در جریان لغزش هایت ، برگ برنده همیشه در دستت سبز مانده ودست هیچ کس به جای خالی و لغزانت نرسیده است و آنقدر در این روند موفق بوده ای که راستش را بخواهی ، چشم دیدنت را ندارم !...

...

هجوم ملخ وار گرما اعضای صورتش را به عقب نشینی وا می دارد . اما دوباره جلو می بردشان ... دستانش محکم به لوله ای افقی که شاید لوله ی گاز باشد ، چسپیده اند . ملخ ها هم به صورت او !...سیاهی غلیظی استوانه ی نگاهش را پر می کند . چهار پایه زیر پاهایش ،

لق می زند . دستهایش محکم تر لوله را می چسپند ... عبور سوسک کوچکی از روی لوله به روی دستان او و از روی دستان او به روی لوله ...

...

لوله شدنم را دارم با چشمهای خودم می بینم ! اما گمان نمی کنم دیگر کاری از دستم برای خودم ساخته باشد ... چون روند لوله شدن یا لوله کردنم که از انگشتهای پاهایم شروع شد و به تدریج تا زانو ها وحالا هم بالاتر از نافم آمده است ، آنقدر غیرمنتظره بود که توان مقاومت را به کل از دست داده ام . بدجوری در لوله پیچ کردن آدم ها مهارت داری ! این را قبلا هم شنیده بودم . شاید چند قرن پیش ... احتمال دارد در چند سده ی آینده هم به گوش دیگران برسد . به همین خاطر خیلی بیشتر از کمی به تو غبطه می خورم ! چون حالا دیگر تا زیر گردن لوله شده ام ... کاری که من می خواستم با هزاران کس مانند تو ، انجام دهم ... !

...

مردمک چشمانش در تاریکی می کاوند . لق زدن چهارپایه ، شدت بیشتری می یابد ...

سوسک در امتداد لوله به راه خود ادامه می دهد . دستانش عرق کرده اند ... لوله هم شاید ! نگاهش به یکباره در حجم غلیظ سیاهی متوقف می شود ... چشمانی در آن سوی دریچه فرمان توقف داده اند !... چهارپایه از حرکت می ایستد ... سوسک در انتهای لوله مسیرش را به سمت پایین کج می کند . در تاریکی محو می شود . ..سرش را کمی به سمت داخل کج می کند ... چهارپایه هم کج می شود .

...

می خواهم کج شوم . از اینی هم که هستم بیشتر ! تا هم کج تر ببینم و هم کج تر فکر کنم و کج تر از این حرف بزنم . هرچند بیشتر از این دیگر مقدور نیست ... فکر می کنم حالا آنقدر کج شده ام که با تمام وجود به تو دهم کجی کنم ! به تو که از زمانی بی آغاز تا زمانی بی پایان ، هینطور عصا قورت داده زندگی کرده ای و می کنی !... فلسفه ی زندگی را از بر داری ، هرچند به قیمت انبار کردن تمام کتاب های فلسفی دنیا در انباری فکرت ! ... آنقدر در این قالب فیلسوفانه برازنده ای که تا هزاران سال آینده هم مدل اشراقیون و دولتمردان و نویسنگان خواهی بود ! ...اما با تمام این اوصاف حتی یکذره هم به تو غبطه نمی خورم ... چون با تمام زیرکی ات نتوانستی به این آگاهی دست یابی که من با تمام کج روی هایم از تو فیلسوف ترم . چون اگر نبودم ، راهم را ازآدم ها جدا نمی کردم و خود را در این مکعب تنگ که به گمانم یکی ازهمان بلیارد ها تکه ی مکعبی خرد شده ی جسمم است ( که قضیه اش همانطور که گفتم به چند سال آینده بر می گردد ) حبس نمی کردم تا به تلاش های بی ثمر تو که حالا مانع دخول اکسیژن به اینجا شده ای ریشخند بزنم !...

...

نگاهش ، سپیدی دندان هایی را در هجوم تاریکی بلعید ... سپیدی دندان ها هم ، نگاه او را ... دستانش از فشردن لوله گاز می کاهند . تنها به آرامی لوله را لمس می کند . سوسکی ، شاید همان سوسک از روی لوله در گودی دستهای او می خزد . دستها با یک حرکت سریع لوله را رها می کنند ... سوسک پرت می شود ... لق زدن چهارپایه شدت می یابد ... سرش به لبه ی دریچه برخورد می کند ... شاید محکم ! چهارپایه ی کج شده ، با زمین موازی می شود ...